Çini Ustası, Sanatkâr Mehmet Gürsoy

Mehmet Gürsoy ve Çiçek Derman

Kütahya’ya görevle ilk gidişim ve çini ustalarıyla tanışmam 1983 Ağustos’unda oldu. Türkpetrol Vakfı himâyesinde, rahmetli Aydın Bolak Bey’in desteğiyle Kütahya Güzel Sanatlar Galerisi’nde ablam Dr. İnci A. Birol ile çini desenleri kursunu yönettik. Kütahya çiniciliğinin kalkınmasına destek vermek üzere bir tekâmül kursu olarak hazırlanan ve Kütahya’da bulunan bütün çini atölyeleri elemanlarına açık olan bu kurs, yoğun talep görmüş idi. Daha evvel de, Vehbi Koç Vakfı Bilim - Sanat ve Edebiyat Armağanları 1975 yılında sanat dalında, kurs programı ve yarışma olarak tertip edilmişti. Sanat dalında ele alınan konu ise, Türk çini sanatının geliştirilmesiydi. Devlet Güzel Sanatlar Akademisi’nin emekli hocalarından Muhsin Demironat’ın başkanlığında yürütülen bu kurs iki ay devam etmiş ve 40 kişiyle sınırlı tutulmuştu. İşte bu kursa devam ederek Muhsin Demironat hocamızdan feyz alan genç Mehmet Gürsoy, yaradılışındaki ezelden mevcud olan kabiliyetini burada şekillendirmiş ve olgunlaştırmıştı. Çini sanatına gönül veren Gürsoy, yalnız gönlünü değil hayatını da bu sanata vererek Allah’ın izni ve hocasına olan büyük muhabbeti sâyesinde kısa zamanda başarı merdivenlerini hızla tırmanıp hedefine ulaştı. Çünkü sevgi olmadan feyz, feyz olmadan da sanatta başarı sağlanamaz.

1983 yılındaki kursumuzun üzerinden üç yıl geçtikten sonra, 06-11 Temmuz 1986 tarihinde Kütahya’da I. Milletlerarası Türk Çini ve Seramik Kongresi düzenlendi. Geleneğe bağlı Türk çini sanatına sahip çıkmak ve gerçek değerine kavuşturmak düşüncesiyle hazırlanan kongrede bir de “Çini Yarışması” düzenlendi. Bu yarışmaya katılacak eserleri ödüllendirmek üzere kurulmuş olan jüriye üye olarak ben de davet edildim.

Organizasyon Komitesi Başkan Yardımcısı Turgut Erdem Bey’in mektubuyla, jüri ön eleme toplantısının 6 Temmuz Pazar günü saat 17.00- 19.00 arası Kütahya GLİ Salonlarında yapılacağı ve ödüllerin 8 TemmuzSalı günü Kütahya Müzesi’nde açılacak Çini Sergisi’nde dağıtılacağı bildiriliyordu. Daveti memnuniyetle kabul edip zevcim Uğur Derman’la Kütahya’ya gittik ve dört gece Ilıca Harlek otelinde misafir edildik.

İşte bu tarihlerde, genç çini ustası Mehmet Gürsoy ile tanıştım.İstekli, gayretli ve yeni tasarımlar arayışı içinde olan Mehmet Bey, geleneksel çini kompozisyonlarını kendisine temel edinip yeni yorumlarıyla dikkatimizi çekmişti. Nitekim jüriye sunduğu eserleriyle, vazo ve tabak dalında birincilik, çini pano dalında da ikincilik kazanarak ilerde bu sanatın ender ustalarından olacağını bizlere ispat etmişti. Hâlen, atölyesinde yeni yorumlarıyla eserlerini hazırlarken daima gelenekten kuvvet aldığını ve “gelenek+ gelecek” bağlantısını başarıyla sürdürdüğünü memnuniyetle görüyoruz.

Sanatkârımız Mehmet Gürsoy, 2009 yılında UNESCO tarafından "Yaşayan İnsan Hazinesi" (Living Human Treasures) ödülüne layık görüldüğü törende ben de bulunup kendisini candan tebrik etmiştim. Dumlupınar Üniversitesi bünyesinde çini dersleri veren ve pek çok öğrenci yetiştiren çini ustamızın eserleri, dünyanın dört bir tarafında ve özel koleksiyonlarda lâyık olduğu yeri almaktadır. Meydana getirdiği eserleriyle İznik çiniciliğinin yeniden hayat bulmasında önemli bir rol oynayan sanatkârımız, bu klasik Türk sanatının günümüzdeki sayılı haleflerinden biridir. Kendisine sağlıklı ve sanatlı daha nice yıllar temenni ediyor, birikimlerini genç meraklılara aktarmasını ve birbirinden güzel sanat eserleri üretmesini Rabbimden niyâz ediyorum.

Prof. Dr. Çiçek DERMAN*

Ağustos, 2014

M.Ü. Güzel Sanatlar Fakültesi Emekli Öğretim Üyesi ve Tezhip Sanatkarı


İznik Çinilerini Seviyor musunuz